![](\"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/files\/vontrompka_albania_granica.jpg\")
<\/p>\nCiep\u0142o tu. W\u0142a\u015bnie zjad\u0142em lody – co za brak rozs\u0105dku, alba\u0144skie lody na tira\u0144skiej ulicy…<\/p>\n
Granic\u0119 przekroczy\u0142em pieszo, dziwne to dla mnie uczucie i\u015b\u0107 od celnika do pogranicznika po jednej stronie, potem z p\u00f3\u0142 kilometra pasem ziemi niczyjej, w ko\u0144cu – pierwszy raz zetkn\u0105\u0107 si\u0119 z Albani\u0105. Ten juro za wst\u0119p za\u017cyczy\u0142 sobie pan stra\u017cnik a pani stra\u017cniczka, wyra\u017anie \u015bwie\u017ca w zawodzie, przepisa\u0142a – pouczana przez pana – ca\u0142y m\u00f3j paszport do swojego malutkiego compaqa. A na koniec okaza\u0142o si\u0119, \u017ce nie ten juro, tylko gratis, bo akurat Polacy i S\u0142owacy maj\u0105 wst\u0119p do Albanii za darmo. Za to Izraelczycy p\u0142ac\u0105 trzydzie\u015bci. Ciekawe, skad taki cennik…<\/p>\n
<\/p>\n
Je\u015bli sie zastanawiacie, sk\u0105d te dziury w tabliczce, to ja tego nie wiem…<\/p>\n
A potem droga. Przeprawa busem 130km z Pogradecu do Tirany.
Mi\u0119dzy miastami szosa jest lepszej jako\u015bci, ni\u017c si\u0119 spodziewa\u0142em, w miejscowo\u015bciach jest za to du\u017co gorzej. Jakie\u015b ledwo zamaskowane wykroty, dziury, fragmenty szutru.
Droga prowadzi przez g\u00f3ry, wi\u0119c widoki s\u0105 osza\u0142amiaj\u0105ce. \u015aciany kamienne nie s\u0105 niczym zabezpieczone, wi\u0119c cz\u0119sto schodz\u0105 lawiny kamieni, kt\u00f3re potem trzeba uwa\u017cnie omija\u0107. Wspinamy si\u0119 i zje\u017cd\u017camy serpentynami, co nie przeszkadza panu kierowcy wyprzedza\u0107 innych bus\u00f3w, albo d\u0142uba\u0107 sobie zapa\u0142k\u0105 w uchu. W po\u0142owie drogi p\u00f3\u0142 busa rzyga do uprzednio przygotowanych przez kierowc\u0119 torebek w kolorze blue. P\u00f3\u0142 busa – \u017ce\u0144skie i dzieci\u0119ce, faceci s\u0105 wytrzymalsi.
Przy drodze dzieciaki sprzedaj\u0105 ryby – \u017cywe jeszcze, z jeziora Ochrydzkiego. Trzymaj\u0105 w\u0119gorze i pstr\u0105gi za skrzela, ryby miotaja si\u0119 konwulsyjnie, pr\u00f3buj\u0105c si\u0119 wyzwoli\u0107. Czasem przy drodze stoi du\u017ce akwarium, w nim kilkana\u015bcie dorodnych okaz\u00f3w.
Dalej – oprawiaj\u0105 \u015bwiniaka, ju\u017c go osk\u00f3rowali i obci\u0119li racice, ale jeszcze nie rozebrali do ko\u0144ca. Wszystko przy drodze, ma\u0142a grupka gapi\u00f3w przygl\u0105da si\u0119 widowisku.<\/p>\n
Zapachy.. to one dzia\u0142aj\u0105 na pod\u015bwiadomo\u015b\u0107 i pozostaj\u0105 na najg\u0142\u0119bszym poziomie wspomnie\u0144.
Pierwsze moje zetkni\u0119cie z tutejszymi zapachami nast\u0105pi\u0142o w taks\u00f3wce – i zaraz potem w busie do Tirany. Ludzie pachnieli starym potem i kiepskimi papierosami, zupe\u0142nie inaczej, ni\u017c w Macedonii. Na ulicach Tirany czu\u0107 czasem zapach st\u0119ch\u0142ego moczu. Poza tym spaliny i kebab. Samochody – mercedesy oczywi\u015bcie. Jak w ka\u017cdym biednym kraju, mercedes jest oznak\u0105 statusu w\u0142a\u015bciciela. Cho\u0107by to by\u0142a dwudziestopi\u0119cioletnia “beczka”.
Mercedes jest tu wr\u0119cz synonimem samochodu, stylizowana “beczka” pojawia si\u0119 nawet na znaku “zakaz wyprzedzania”. S\u0105 wszystkie modele, stare, nowe, ci\u0119\u017car\u00f3wki, autobusy, \u015bmieciarki… Zdarzaj\u0105 si\u0119 prawdziwi rokerzy je\u017cd\u017c\u0105cy \u0142adami czy golfami, ale ci s\u0105 w mniejszo\u015bci. Zanikaj\u0105cej na dodatek:<\/p>\n
![](\"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/files\/vontrompka_tirana_samochod.jpg\")
<\/p>\n
Zdj\u0119cie zrobi\u0142em w samym centrum Tirany. Przykry ten wypadek spowodowa\u0142 ca\u0142kowite zatkanie miasta mercedesami. Inna sprawa, \u017ce ruch na ulicach jest do\u015b\u0107 dziki, bez por\u00f3wnania bardziej nieokie\u0142znany ni\u017c w Macedonii, za to do\u015b\u0107 zbli\u017cony do znanych mi wzor\u00f3w azjatyckich. Tyle \u017ce riksz nie ma i samochody wi\u0119ksze. Bo mercedesy a nie padmini.<\/p>\n
J\u0119zyk jest ca\u0142kowicie niezrozumia\u0142y. Brzmi troch\u0119 jak portugalski, troch\u0119 jak bu\u0142garski, ale s\u0142uchaj\u0105c go czuj\u0119 ca\u0142kowit\u0105 dezorientacj\u0119… Oczywi\u015bcie, zamawiaj\u0105c co\u015b w knajpie – nie mam poj\u0119cia, co dostan\u0119. Je\u015bli kto\u015b tutaj zna jaki\u015b inny j\u0119zyk, to raczej w\u0142oski, wi\u0119c dogaduj\u0119 si\u0119 jak zwykle jak\u0105\u015b mieszanin\u0105 esperanto i migowego.<\/p>\n
Id\u0119 szuka\u0107 tego “europejskiego id”, o kt\u00f3rym pisa\u0142 Stasiuk. Cokolwiek mia\u0142 na my\u015bli.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
249<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[132],"class_list":["post-239","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-wycieczki","tag-0506-balkany"],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/239","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=239"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/239\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3738,"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/239\/revisions\/3738"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=239"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=239"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vontrompka.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=239"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}